İslâm’ın ‘güncellenmesi’ meselesi

Cumhurbaşkanı Erdoğan birkaç gün önceki bir konuşmasında İslam’ın güncellenmesinden bahsederek: “Siz İslam’ı 14–15 asır öncesi hükümleriyle kalkıp da bugün...

Cumhurbaşkanı Erdoğan birkaç gün önceki bir konuşmasında İslam’ın güncellenmesinden bahsederek: “Siz İslam’ı 14–15 asır öncesi hükümleriyle kalkıp da bugün uygulayamazsınız; böyle bir şey yok” dedi.

Cumhurbaşkanı Sözcüsü İbrahim Kalın da attığı bir tweet’te bu sözlerin ne anlama geldiğini açıklama zımnında Mecelle'nin 39. maddesine atıfta bulunarak: “Zamanların değişmesiyle hükümlerin değişmesi inkâr olunamaz” dedi ve ekleyerek: “Dinde reform haddimize değildir” vurgulamasında bulundu.

Bazı çevrelerde polemik konusu yapılan bu sözlerin İslam’ın geleneksel ıstılahı ile ifadesi “tecdit” hareketidir. Cumhurbaşkanı Erdoğan “güncelleme” deyimini kullanarak bir bakıma “tecdit” kavramını da güncellemiş oldu.

İslam’ın her yüz yılda bir tecdit edileceğine ilişkin bir hadisi şerife de müracaat edilir.

İslam’ın tecdit hareketi Hristiyanlığın reform hareketinden farklıdır. Reform yeniden biçimlendirme anlamına geliyor. Dinin yeniden biçimlendirilmesi onun hükümlerine müdahale etmeyi gerektirir. Bu hükümler onun ister asli anlamını saptırarak olsun ister onu değiştirme sadedinde yapılsın, asal anlamdan uzaklaşmayı sonuçlar.

Oysa İslam’da tecdit (renew: yenileme) hareketi reformdan tümüyle ayrı bir anlam taşır. İslamî hükümlerin çeşitli görüş açılarıyla yorumlanması çeşitli içtihatların, dolayısıyla mezhep farklılıklarının ortaya çıkmasına yol açmıştır. İçtihadın (yorum) önü daima açıktır. İçtihat kapısı kapanmıştır sözü, içtihat yapacak güçte düşünürün çıkmamasına atıfta bulunur, yoksa yorumların önü kesilmiştir anlamına değil...

YAZININ DEVAMI
ÇOK OKUNAN YAZARLAR
YAZARIN DİĞER YAZILARI
Rasim Özdenören 26 Nisan 2021 | 209 Okunma İnsan: Hakim mi hami mi? 22 Nisan 2021 | 164 Okunma İnsan: Yaratılanın en şereflisi 18 Nisan 2021 | 238 Okunma Nefs, irade, oruç ve insan 15 Nisan 2021 | 152 Okunma Camdan kapalı oda 11 Nisan 2021 | 207 Okunma
TÜM YAZILARI
Yorumlar