Selanik’te bir pervaz Kerkük’te bir avaz

Selanik’te... Sonradan müze haline çevrilmiş, minaresi kırık caminin pervazına kazınmış Osmanlıca bir beyit:  “Selam olsun müezzine imama/ Mukayyet olsunlar beş vakit namaza”... Kim yazmış, hangi...

Selanik’te... Sonradan müze haline çevrilmiş, minaresi kırık caminin pervazına kazınmış Osmanlıca bir beyit: 

Selam olsun müezzine imama/ Mukayyet olsunlar beş vakit namaza”...

Kim yazmış, hangi şartlarda kazınmış o mermer pervaza bilmiyoruz.

***

Selanik, 1912’de Osmanlı’dan kopuşuna kadarki 491 yıllık süreçte, Osmanlı Rumeli’sine ait beş eyaletin en büyüğü idi, nüfusunun %70’i Müslümandı. 1492’de İspanya’dan, 1497’de Portekiz’den reconquista soykırımıyla çıkartılan Yahudilerin önemli bir kısmı, Selanik’e yerleştirilmişti. Yunan ve Bulgar nüfusla da birlikte düşünüldüğünde 491 yıl, toplumsal barış içinde, komşuluk hukukuna riayet edilerek yaşanmıştı... Selanik hem çok kültürlü yapısı hem de ekonomik, politik hareketliliği ile İstanbul’un adeta bir aksülameliydi...

Selanik deyince; ticari gücüyle, mektepleriyle, memleket derdine düşmüş huzursuz talebeleriyle, bugünle yarışacak çapta envai çeşit kitap ve gazete matbuatıyla, edebiyatçı ve muharrirleriyle, muhaliflere mihrak olan yapısı ve muharrik enteljansıyla, aktif ve sivil toplumcu kadınlarıyla, Jön Türkleri ve İttihat Terakkisiyle, Sultan Abdülhamit Han’a mahpushane de olmuş kaderiyle... Benim aklıma Osmanlı merkezkaçına sığınak olmuş, her daim oldukça politik bir mahfil gelir... Bu haliyle de İstanbul’a benzer yedi tepeli Selanik...

Ve elbette ricatıyla, muhaceretiyle, tenkil ve mübadelesiyle Rumeli kanamasının, elvedasının denize aktığı hüzün limanıdır Selanik... Benim gibi üst soyu Selanikli olanlar için bile, artık sadece bir ziyaretçi, yolcu veya turist olarak gidebileceğimiz Selanik için, ne yazık ki ortak bir ismimiz var; “yabancı”...

YAZININ DEVAMI
ÇOK OKUNAN YAZARLAR
YAZARIN DİĞER YAZILARI
İstanbul Sözleşmesi'ne karşı yükselen dini itirazlara kulak verecek miyiz? 05 Temmuz 2020 | 331 Okunma ÖSYM'nin yaptığı sadece soru hatası mı? 01 Temmuz 2020 | 2.764 Okunma 15 Temmuz kadınları... 28 Haziran 2020 | 246 Okunma Gençliğim eyvah! Dememek için... 24 Haziran 2020 | 2.493 Okunma Ninesinin başında yumurta kıran gençlik için ne düşünüyorsunuz? 21 Haziran 2020 | 348 Okunma
TÜM YAZILARI
Yorumlar