Selçuklu Taht Kavgalarında Kadınların İktidar Mücadelesi

Melikşah öldürüldüğünde (1055-1092), arkada birkaç erkek evlat bırakmıştı. Bunlardan 4 tanesi meşhurdur. 1. Berkyaruk: Henüz 11 veya 12 yaşında 2. Muhammed Tapar: Berkyaruk’tan 6 ay küçük...

Melikşah öldürüldüğünde (1055-1092), arkada birkaç erkek evlat bırakmıştı. Bunlardan 4 tanesi meşhurdur. 

1. Berkyaruk: Henüz 11 veya 12 yaşında
2. Muhammed Tapar: Berkyaruk’tan 6 ay küçük
3. Sencer: 8 yaşında
4. Mahmud: 4 yaşında
Mahmud’un annesi, zekası, dehası ve Melikşah üzerindeki nüfuzuyla meşhur Terken Hatun’du. Terken Hatun, küçük yaştaki oğlu Mahmud’la birlikte Bağdat’da oturuyordu. Zeki olması, kendi nimetiyle yetişen devlet adamlarının çokluğu ve Abbasi halifeliğinin merkezinde oturuyor oluşu ona taht mücadelesinde avantaj sağlıyordu. Fakat tek sorun vardı, oğlu en küçük varisti. 
Fakat o kadınca ihtirasıyla bu küçüklüğü dinlemedi. Kocası Melikşah’ın vefat haberini gizledi. Devlet adamlarına bol paralı ve gizli mektup göndererek küçük oğluna biat etmelerini istedi. Onun nimetiyle yetişen devlet adamları daveti hemen kabul ettiler. Terken Hatun Abbasi Halifesi Muktedi’ye de haber göndererek oğlunun sultanlığını onaylamasını istedi. Halife küçük olduğu gerekçesiyle önce kabul etmese de baskı üzerine kabul edip “Nasıruddin” ünvanı verdi.

İMAM-I GAZALİ BİLE BU KOMEDİYİ ENGELLEYEMEDİ

İktidar merkezinde bunlar yaşanırken, dini merkezlerde ise olay endişe ile izleniyordu. Müslümanların başına bir çocuk hatta bebek getiriliyordu. Bu dönemde Müslümanların büyük alimi İmam-ı Gazali'de yaşıyordu. O, yapılan dalaverelere tepki gösterip; “şeriata göre bu yaştaki bir çocuk hükümdar olamaz” diyerek fetvayı verdi. Ama kim dinler ki koca imamı, Hüccetullah olması da kimsenin umurunda değildi... 
Bu durum Terken hatun’un planlarını bozamazdı. Hemen konumu kitabına uydurmaya başladı. Oğluna vezir Tacülmülük'ü vasi tayin etti ve Halife’nin torunu Cafer’den destek aldı. Onların desteğiyle 1092 yılında Bağdat camilerinde yeni bebek sultan adına hutbe okunmaya başlandı. Dinin siyasete alet edilmesi hep olmuştur. Ardından Mekke ve Medine’de de hutbe Mahmud adına okundu.

KADINLARIN KAPIŞMASI 
Terken hatun, oğlunu sultan yapsa da rakipleri vardı ve onlar hayatta olduğu sürece oğlunun konumu hep tartışmalı olacaktı. Önündeki en büyük rakip Melikşah’ın büyük oğlu Berkyaruk’tu. Çünkü büyük varken küçüğün sultan olması pek hoş karşılanmazdı. 
Melikşah öldüğünde Selçuklu hanedanına mensup eşi ve Berkyaruk’un annesi Zübeyde Hatun İsfahan’da bulunuyordu. Melikşah da işini biliyordu. Her şehre bir hatun yerleştirmişti. 
Terken hatun Berkyaruk’tan kurtulmak için emir Gurboğa’yı Berkyaruk’u yakalaması için İsfahan’a gönderdi. Gürbuğa, İsfahan’a gelerek Berkyaruk’u tevkif etti. Bunun üzerine Berkyaruk’un annesi de kendi müttefiklerini yardıma çağırdı. Berkyaruk’un en büyük müttefiği de ünlü vezir Nizamulmulk’ün oğulları ve onları destekleyen geniş kitleydi. Onların desteği ile Berkyaruk, hapisten kaçırılıp Rey şehrine götürülerek burada Sultan ilan edildi. Berkyaruk sultan ilan edildiğinde henüz 13 yaşındaydı ve hatta mücevherlerle süslü tacını küçük başında taşıması kolay olmamıştı.

İKİ KADIN SAVAŞIYOR
Mahmud Bağdat’ta Selçuklu sultanı ilan edilmiş, Berkyaruk da Rey’de… Bunun üzerine iki sultanın Selçuklu tahtı için savaşması gerekiyordu.
Gerçi sultanlar daha çocuktu ve olayın farkında değildiler. Önemli değil, anneleri ne güne duruyordu. Terken Hatun oğlu Mahmud için, Zübeyde Hatun da Berkyaruk için askerlerini hazırladı. Berkyaruk’un destekçileri Nizamülmük’ün adamları ve ailesiydi. Ayrıca Melikşah’ın önemli komutanı Gümüştekin’de onu destekliyordu. Mahmud’u da vezir Tacülmülük ve Selçuklu devlet adamları destekliyordu.

YAZININ DEVAMI
ÇOK OKUNAN YAZARLAR
YAZARIN DİĞER YAZILARI
Ankara'nın taşına bak, gözlerinin yaşına bak 02 Nisan 2019 | 5.100 Okunma BAŞKURDİSTAN VE ZEKİ VELİDİ TOGAN 24 Şubat 2019 | 196 Okunma TÜRKİYE İLE ORTA ASYA ARASINDAKİ İLİŞKİLERİ GELİŞTİRMEK-2 18 Şubat 2019 | 268 Okunma TÜRK DÜNYASI İLE İLİŞKİLERİMİZİ GELİŞTİRMELİYİZ 09 Şubat 2019 | 80 Okunma Türkistan’da Bağımsızlık Mücadelesi 01 Şubat 2019 | 1.005 Okunma
TÜM YAZILARI
Yorumlar