Osmanlı modernleşmesi: Bir dönemin analizi

Osmanlı modernleşmesi: Bir dönemin analizi

ALİ OSMAN AYDIN   

Osmanlı modernleşmesi uzun yıllar boyunca ya bir “kaçınılmaz ilerleme” hikâyesi olarak anlatıldı ya da “özden kopuş”un adı oldu. 

Oysa bu iki anlatı da Devleti, kanlı canlı tarihin içindeki bir aktör olarak değil de, tarihin dışından yargılanan bir nesne olarak görür. 

Yüksel Çelik ve Fatih Yeşil tarafından kaleme alınan “Osmanlı Modernleşmesinde Tereddüt ve Teceddüt Yılları” adlı kitap bu alışıldık şablonu bilinçli biçimde terk ediyor. Kitabın bence en önemli özelliklerinden bu.  

Kitap daha en başında modernleşmeyi bir ideolojik tercih olmaktan çıkarıp, bir “hayatta kalma meselesi” olarak ele alıyor. Bunu yaparken de soğukkanlılığı, nesnelliği elden bırakmıyor.