Saraybosna Marlborosu’nun içyüzündeki öy

Benim için yaz tatili kitap okumaya daha çok zaman ayırmaktı. Etrafı ormanlarla çevrili bir coğrafyada, kimi kez önüme denizi alıp sırtımı bir çınara dayayarak, her hafta bir kitabı hayatıma ekledim. ...

Benim için yaz tatili kitap okumaya daha çok zaman ayırmaktı. Etrafı ormanlarla çevrili bir coğrafyada, kimi kez önüme denizi alıp sırtımı bir çınara dayayarak, her hafta bir kitabı hayatıma ekledim. Bilinçli bir seçim değil ama bu hafta da Balkanlarla ilgili bir kitap okudum. Geçen hafta İvo Andriç’in Lanetli Avlu romanından sonra, bu kez elimde Hırvat yazar Milenko Yergoviç’in Saraybosna Marlborosu (Kutu Yay. , 2019) adlı öykü kitabı vardı. Baştan belirtmeliyim; Andriç, yer yer milliyetçi bir refleksle, özellikle ‘lanetli avlu’ ve ‘hapishane’ simgesiyle Osmanlı’yı ötekileştirirken, Yergoviç Bosna Savaşı’nı konu edinen öykülerinde ulusal ve dinsel simgelerden uzak duruyor, etnik ve dinsel farklılıkları göz önüne almıyor, tüm gücüyle savaşın sıradan insanların günlük hayatında yarattığı acıları, ölümleri, ayrılıkları, göçleri, travmaları veya birbirlerine sarılışlarını naif fırça darbeleriyle resmediyor. Bu bakımdan Yergoviç’in öykülerindeki hayat ve insan kadrosu daha doğal, daha sahici ve insanî. Savaş, bu öykülerde bir kahramanlık, bir güç veya nefret anlatısına dönüşmüyor; dolayısıyla epik bir eser değil Saraybosna Marlborosu. Yazar, insanı; hatta eşyayı, tam da savaşın vurduğu, kırdığı ve dağıttığı yerden; ama insanî bir noktadan yakalıyor; bir Bosna sokağını, bir barı, yan yana yaşayan iki komşuyu, kimi portreleri, yanına kimi kez bir elma ağacını, bir kaktüsü ya da çan sesiyle insanı irkilten bir tramvayı koyarak, sessizce söylenen hüzünlü bir şarkı eşliğinde tasvir ediyor. “Fotoğraf” adlı öyküde söylediği gibi “Bu savaş hakkında mevki kaygısı” (s.

YAZININ DEVAMI
ÇOK OKUNAN YAZARLAR
YAZARIN DİĞER YAZILARI
Tarihin, bilgeliğin ve hedonizmin şairi 14 Ekim 2019 | 44 Okunma Esrarengiz İstanbul öyküleri 06 Ekim 2019 | 10 Okunma Yoksulluk ve aşkın terbiye ettiği ‘Çırak 29 Eylül 2019 | 14 Okunma Domenico Starnone’nin ‘Bağlar’ romanında 15 Eylül 2019 | 11 Okunma Cemil Kavukçu’nun ‘Balyozla Balık Tutanl 08 Eylül 2019 | 16 Okunma
TÜM YAZILARI
Yorumlar